سیاست فرهنگی دولت، غیرمداراگرایانه است
حافظ موسوی
درباره عملكرد فرهنگی دولت نهم در یك كلام شاید بتوان گفت سیاست دولت نهم در مسیر فرهنگ، سیاست انسداد بوده است. اگرچه از ابتدای انقلاب سیاستهای فرهنگی در كشور ما بر اساس یك دیدگاه خاص شكل گرفته است اما در دوره اخیر این دیدگاه به صورت بسیار غیرمداراگرایانهای به جریانات دیگرنگاه كرده و تقریبا كوشش كرده راه بیان آرا و عقاید دیگران را مسدود كند ولی تجربه ما در بیستوپنج، شش سال اخیر نشان داده كه به هرحال نمیشود برای همیشه راه بیان افكار و عقاید دیگران را مسدود كرد. همانطور كه در گذشته نفی و انكار ادبیات مدرن ایران و چهرههای نامداری مثل نیما،هدایت، فروغ و شاملو راه به جایی نبرد و به هرحال جامعه این گنجینهها را از فراموشی اجباری نجات داد، بار دیگر قطعا همین اتفاق خواهد افتاد.
چیزی كه در دولت نهم آشكارا به چشم میخورد این است كه ظاهرا بودجههای فرهنگی به مراتب بیشتر از دورههای قبل تصویب میشود و رقمهای كلانی صرف برگزاری جشنوارهها، چاپ كتاب، تجهیز كتابخانههای مدارس و مساجد میشود كه همه اینها به حساب فرهنگ مملكت گذاشته میشود. در حالی كه این بودجهها فقط در مسیرهای خاص خرج شده و فقط سیستمهای خاصی را پوشش میدهد كه حتی اگر در جامعه دارای اكثریت باشند هیچ تضمینی برای صحت آن وجود ندارد. كار فرهنگ و تولید فكر، كاری نیست كه تكلیف آن را بتوان با رایگیری روشن كرد. فرهنگ، هنر و ادبیات پیشرو همواره از سوی اكثریت جامعه با تردید نگریسته شده است اما واقعیت چیز دیگری است. واقعیت این است همین چیزی كه در بدو امر نگاه تردیدآلودی را از سوی اكثریت به همراه دارد بعدها به اركان فرهنگ جامعه تبدیل خواهد شد. كدامیك از بزرگان فرهنگ و ادب این سرزمین را- از رودكی و فردوسی و خیام گرفته تا معاصران- میشناسید كه در زمان حیات خود با استقبال مراكز قدرت روبهرو باشند؟ اما امروز حذف اینها از فرهنگ كشور امكانپذیر نیست. سیاستگذاران فرهنگی این دولت باید بدانند و این حقیقت را بپذیرند كه در آیندهای نه چندان دور تندیس بزرگانی چون نیما، شاملو و فروغ آذینبخش میدانها و خیابانهای كشور خواهد بود بنابراین در یك جمعبندی كلی به نظر من میتوان گفت مشكل اساسی فرهنگ جامعه نگاه تنگ و بسته كسانی است كه فكر میكنند حقیقت مطلق فقط همان چیزی است كه آنها میگویند. این را هم باید اضافه كرد كه البته بسیاری هم حتی چنین عقیده و ایمانی ندارند و فقط از روی ظاهرسازی و ریاكاری است كه عرصه را بر دیگران بیشتر و بیشتر تنگ میكنند.